Orlik alpejski - Aquilegia alpina

Aquilegia alpina, czyli orlik alpejski, wnosi do ogrodu świeżość rośliny górskiej i blask swoich dużych intensywnie niebieskich kwiatów, osadzonych ponad delikatnymi liśćmi. Ta bylina doskonale nadaje się do chłodnych skalniaków, na obrzeża rabat w półcieniu oraz do naturalistycznych nasadzeń. Pod koniec wiosny zachwyca kwiatami, które są jednocześnie pojedyncze, wyraziste i pełne wdzięku.

Gatunek botaniczny z rodziny jaskrowatych, Aquilegia alpina nosi polskie nazwy zwyczajowe orlik alpejski i komonica alpejska. Do jego głównych synonimów należą Aquilegia vulgaris subsp. alpina, Aquilegia alpina var. minor, Aquilegia montana oraz Aquilegia reuteriana. Jest byliną zielną. W naturze występuje w Alpach Zachodnich i Centralnych, we Francji, Szwajcarii, Włoszech i Austrii, głównie w piętrze subalpejskim i alpejskim. Rośnie na kamienistych murawach, wilgotnych pastwiskach, piargach, obrzeżach lasów, w świetlistych lasach modrzewiowych lub z sosną limbą, na wrzosowiskach z różanecznikami oraz w niektórych luźnych olszynach.

W ogrodzie tworzy kępę o wysokości 50–70 cm w okresie kwitnienia i szerokości 30–45 cm. Jej liście są sezonowe: zanikają zimą, a następnie wiosną odrastają z karpy. Są podzielone na zaokrąglone listki o drobno ząbkowanych brzegach, w świeżym, niebieskawozielonym kolorze. Cienkie, wzniesione łodygi najczęściej wytwarzają od jednego do trzech kwiatów, a czasem więcej. Kwiaty o średnicy 6–9 cm przyciągają uwagę swoim intensywnie niebieskim kolorem. Są pochylone, otwarte w kształcie gwiazdy, z pięcioma dużymi, barwnymi działkami kielicha i pięcioma płatkami zakończonymi prostą lub lekko wygiętą ostrogą zawierającą nektar. Kwitnienie trwa od maja do lipca na nizinach, natomiast na stanowiskach położonych wyżej przypada raczej na lipiec i sierpień. Po kwiatach pojawiają się suche owoce zwane mieszkami, długości 2–2,5 cm, wypełnione nasionami.
Orlik alpejski jest rośliną chronioną we Francji i w Europie w swoim naturalnym środowisku, między innymi dlatego, że jego duże kwiaty przez długi czas przyciągały osoby zbierające rośliny. Uprawiaj go zatem wyłącznie z sadzonek rozmnażanych w szkółce.

Jak wiadomo, nic nie jest doskonałe — orlik alpejski melancholijnie kieruje kwiaty ku dołowi, dlatego aby dokładnie przyjrzeć się jego urodzie, trzeba będzie nieco się nagimnastykować… To roślina dość wymagająca w uprawie, ale z pewnością odwdzięczy się za poświęconą jej pielęgnację. Posadź ją w chłodnym skalniaku, na półcienistym skarpie lub na skraju widnego zagajnika. Lubi gleby próchniczne, kamieniste i przepuszczalne, a nie znosi upałów. Aby stworzyć kompozycję inspirowaną górskim krajobrazem, połącz ją z Trollius europaeus 'Lemon Supreme', Geum rivale 'Lionel Cox', Geranium sylvaticum 'May Flower', o delikatnym, leśnym charakterze, lub z Campanula glomerata var. acaulis, ukrytą u stóp swoich towarzyszek. Sadź go w niewielkich grupach, pozostawiając wokół niego przestrzeń, zamiast tworzyć zwartą masę.

Zdjęcie udostępnione dzięki uprzejmości pana Oliviera Bacqueta