Trójsklepka tajwańska - Tricyrtis formosana

Trójsklepka tajwańska, nazywana niekiedy także liliem orchideą lub liliem żabim z Formozy, to niezwykle osobliwy azjatycki gatunek, któremu nie brakuje ani uroku, ani wigoru. Ta bylina skrywa w chłodnym cieniu podszytu kwitnienie równie oryginalne, co zachwycające, przywodzące na myśl, zależnie od obserwatora, małe lilie lub piękne orchidee o białoróżowych płatkach, intensywnie nakrapianych różowofioletowymi plamkami. Kwiaty pojawiają się pod koniec lata i są zebrane w szczytowe bukiety na mocnych, owłosionych łodygach, obejmowanych przez sercowate liście o ciemnozielonej, błyszczącej powierzchni. Ta bardzo egzotycznie wyglądająca roślina wyrasta z silnego kłącza, które okazuje się wytrzymałe i mrozoodporne, łatwo rozrastając się w półcieniu, w próchnicznej i świeżej glebie.

Trójsklepka tajwańska to kłączowa bylina z rodziny liliowatych, pochodząca głównie z wilgotnych lasów Tajwanu. Ten bardzo ozdobny gatunek jest dziś szeroko uprawiany w krajach o klimacie umiarkowanym, szczególnie w ogrodach doświadczonych francuskich amatorów. Posadzona w dość świeżej, zacienionej glebie, z odrobiną słońca, ta trójsklepka szybko osiąga 90 cm wysokości i dość szybko się rozrasta dzięki lekko rozłogowemu kłączu. Roślina tworzy kępy zanikające na zimę, o wyprostowanych, owłosionych i dość grubych łodygach, na których znajdują się pochwiaste liście długości 10 cm, owalne, z sercowatą nasadą i błyszczącej, ciemnozielonej barwie. Przebiegają przez nie wypukłe, równoległe nerwy. Kwitnienie trwa od sierpnia do października. Kwiaty pojawiają się w postaci szczytowych wierzchotek, tworzących wspaniałe, drobne kwiaty o średnicy 3 cm, gwiaździste i szeroko otwarte. Każdy z nich składa się z 6 białoróżowych działek okwiatu, intensywnie nakrapianych purpurowofioletowymi plamkami, oraz centralnej kolumny zwanej ostrogą, na której znajdują się znamiona o identycznej barwie i wzorze. Środek korony zajmuje gardziel delikatnie zabarwiona na żółto.

Trójsklepka pobudza wyobraźnię ogrodników: nazywana liliem orchideą ze względu na kształt kwiatów oraz liliem żabim z przyczyny, której nie znamy (być może dlatego, że lubi chłód i wilgoć, jej kwiaty są nakrapiane niczym skóra płaza albo po prostu dla przekory?).

Wciąż zbyt rzadko spotykana w naszych ogrodach, z powodzeniem dzieli miejsce z funkiami i paprociami, oferując kwiaty w porze, gdy większość innych roślin kwitnących w podszycie już przekwitła. Chociaż wczesne przymrozki mogą zaszkodzić jej kwitnieniu, jest to bardzo mrozoodporna roślina, która wniesie egzotyczny i nieoczekiwany akcent do cienistego ogrodu skalnego. Doskonale czuje się wśród zaokrąglonych, porośniętych mchem kamieni w ogrodzie japońskim, a bardzo dobrze uprawia się ją również w doniczce na zacienionym tarasie, gdzie jej lancetowate liście są ozdobne od wiosny do jesieni.

Uwaga, młode pędy bardzo często padają ofiarą małych szarych ślimaków nagich!