Lemna minor - Rzęsa wodna

Lemna minor, zwana także rzęsą drobną, jest jednym z najczęściej spotykanych gatunków rzęsy występujących na całym świecie. Rośnie w wolno płynących i stojących wodach większości krajów Afryki, Azji, Europy i Ameryki Północnej. To niewielka, pływająca roślina wodna o owalnych liściach długości kilku milimetrów. Zrzuca liście na zimę, zimuje pod wodą i ponownie pojawia się na jej powierzchni wiosną. Gatunek ten preferuje intensywne światło i łatwo kolonizuje słodkie wody o wysokiej zawartości azotanów, bogate w materię organiczną. Nadmierne rozmnożenie może utrudniać prawidłowy rozwój zakorzenionych roślin wodnych, które zostają pozbawione światła. Rzęsę drobną najlepiej wykorzystywać w akwarium, gdzie niektóre gatunki mogą cenić rozproszone i łagodne światło pod warstwą rzęsy.

Lemna minor należy do rodziny obrazkowatych. Ta wodna bylina pływająca jest bardzo pospolita na całym świecie i występuje w spokojnych wodach, ale nie spotyka się jej w klimacie arktycznym i subarktycznym ani w wysokich górach. Rozmnaża się bardzo szybko, gdy odpowiadają jej nasłonecznienie i temperatura. W niektórych warunkach rzęsa drobna może być wykorzystywana do oczyszczania wody, jako nawóz organiczny lub pokarm, jednak może również szybko i w dużych ilościach kumulować niebiodegradowalne zanieczyszczenia, a następnie przenosić je do innych elementów środowiska. Jest to niewielka roślina pływająca, utrzymywana na powierzchni dzięki wewnętrznemu pęcherzykowi powietrza, który zapewnia jej pływalność. Jej liście są owalne i mają od 1 do 8 mm długości oraz od 0,6 do 5 mm szerokości. Z wierzchu są jasnozielone, a od spodu ciemniejsze. Dolna strona liścia jest płaska lub bardzo lekko pofalowana. Każdy dojrzały liść ma jeden centralnie położony korzeń, zwykle długości od 1 do 2 cm; korzeń ten, biały lub zielonkawy, niemal zawsze wrasta pionowo w dół, do wody. Na każdej roślinie wyrastają małe liście, które z czasem odrywają się i dają początek nowej roślinie. W chłodnych i umiarkowanych rejonach, gdy temperatura wody spada poniżej 6–7 °C, rzęsa wytwarza granulki skrobi, które są magazynowane w organie zwanym „turionem”. Roślina obumiera, a turion opada w wodzie i zimuje. Wiosną lub na początku lata rozwija się z niego młoda roślina, która rośnie, wypływa na powierzchnię i rozpoczyna się kolejny cykl sezonowy.

Lemna minor można wykorzystywać w akwarystyce do oczyszczania wody i tworzenia słabiej oświetlonych stref podwodnych, cenionych przez niektóre gatunki roślin i ryb. Nie należy jej stosować w otwartym środowisku naturalnym, gdzie jest uznawana za gatunek szkodliwy i wywiera negatywny wpływ na bioróżnorodność. Szybkie rozmnażanie prowadzi do powstawania gęstych kobierców na powierzchni wody, co ogranicza przenikanie światła oraz wymianę gazową między powietrzem a wodą. Może to doprowadzić do uduszenia całego środowiska wodnego, poważnie szkodząc innym gatunkom fauny i flory, a także do szybkiego nagromadzenia materii organicznej, której rozkład bez tlenu nie jest możliwy. Rzęsy pobierają również duże ilości soli mineralnych i w rezultacie mają tendencję do zubożania środowiska wodnego.