Mango Tommy Atkins

Mangifera indica 'Tommy Atkins' to najczęściej uprawiana odmiana mango na Florydzie, gdzie ceniona jest w intensywnie prowadzonych sadach za wysoką plenność oraz dobrą odporność owoców na transport. Drzewo rośnie silnie i ma dość rozłożysty pokrój, tworząc szeroką, zaokrągloną koronę. Jego zimozielone liście mają piękny, błyszczący, ciemnozielony kolor. Jako roślina bardzo wrażliwa na zimno, to tropikalne drzewo owocowe może być sadzone próbnie w najłagodniejszych regionach Lazurowego Wybrzeża i Korsyki, a w gruncie powinno poradzić sobie w specyficznym mikroklimacie Mentony. W pozostałych miejscach uprawa w pojemniku będzie konieczna, aby chronić roślinę przez cały okres zimowy.

Mango należy do rodziny nanerczowatych, której typowym rodzajem jest nanercz, dający słynne orzechy nerkowca. W naszym umiarkowanym klimacie najbardziej znany jest perukowiec, czyli drzewo nazywane także drzewem perukowym. Znanych jest aż 69 gatunków mango, jednak tylko gatunek Mangifera indica jest uprawiany na dużą skalę, dostarczając drugi pod względem znaczenia gospodarczego owoc tropikalny po bananie. Pochodzi z obszaru rozciągającego się od Indii po Birmę, gdzie panuje klimat monsunowy. W Indiach uprawia się go od ponad 4000 lat, a gatunek botaniczny staje się coraz rzadszy w lasach, w przeciwieństwie do odmian uprawnych, których przemysłowe plantacje rozwinęły się od tego czasu w wielu krajach o klimacie tropikalnym, subtropikalnym, a nawet ciepłym śródziemnomorskim, takich jak Izrael, a bliżej nas także Andaluzja.
Mango tworzy bardzo piękne drzewo o szerokiej, zaokrąglonej koronie, osiągające zazwyczaj od 10 do 25 m wysokości, choć niektóre starsze egzemplarze mogą czasami przekraczać 30 m. Dość masywny i krótki pień podtrzymuje liczne konary, które rozchodzą się szeroko, nadając drzewu charakterystyczną sylwetkę, nieco przypominającą sosny pinie z cieplejszych regionów. Liście są bardzo ozdobne, lancetowate, około 5 razy dłuższe niż szersze, osiągające do 30 cm długości. Młode liście często mają miedzianoczerwone zabarwienie, pięknie kontrastujące z dojrzałymi liśćmi o dość ciemnozielonej barwie i błyszczącej powierzchni. Kwitnienie następuje w postaci dużych wiech szczytowych o długości od 20 do 35 cm, złożonych z niezliczonych drobnych, żółtozielonych kwiatów, z których mniej niż jeden na tysiąc przekształci się w owoc. Mango wytwarza zarówno kwiaty wyłącznie męskie, jak i obupłciowe, zawierające żeńskie elementy kwiatowe (słupek) oraz męskie (pręciki), a także zdolne do samozapylenia, choć w procesie tym często uczestniczą różne zwierzęta, zależnie od kraju. Z zapylonych kwiatów rozwijają się następnie mango, tworząc duże owoce tak cenione za słodki smak. W krajach produkujących mango stanowią one ważny składnik diety i są bogate w witaminy C oraz A.
Mango 'Tommy Atkins' pochodzi z wysiewu odmiany 'Haden', wyselekcjonowanej przez Thomasa H. Atkinsa w Fort Lauderdale na Florydzie i posadzonej w 1922 roku. Mimo licznych odmów ze strony hodowców, wynikających z nieco zbyt dużej zawartości włókien w owocach tej odmiany oraz z nieco mniej słodkiego smaku niż u innych odmian, jej hodowca dzięki uporowi zdołał wprowadzić ją na rynek, między innymi za sprawą bardzo dobrej odporności na transport. Oprócz Florydy, gdzie owoce dojrzewają w lipcu, odmiana jest obecnie uprawiana także w Meksyku, Peru, Brazylii, Ekwadorze oraz na Hawajach. Owoc jest owalny, średni lub duży (wymiary 12,5 × 10 cm i średnia masa 520 g), a jego skórka ma żółtozielony kolor podstawowy, pokryty szkarłatnoczerwonym rumieńcem. Miąższ jest żółty, bardzo jędrny, dość włóknisty i ma przyjemny smak, choć nie dorównuje smakiem najlepszym odmianom. Odmiana rośnie silnie, ma bardziej wyprostowany pokrój niż inne odmiany oraz otwartą koronę. Z tego powodu uchodzi za trudną do utrzymania w ograniczonym rozmiarze.
 
'Tommy Atkins' zdecydowanie nie jest więc odmianą najłatwiejszą w uprawie pojemnikowej w naszym klimacie; lepiej nadaje się do niej 'Palmer'. Trzeba też wiedzieć, że próżno oczekiwać kwitnienia, a tym bardziej owocowania w warunkach klimatycznych tak odległych od optymalnych dla tej rośliny. Nawet w tropikach mango ma wysokie wymagania: potrzebuje bardziej suchego i chłodnego okresu, aby zainicjować kwitnienie, a następnie wilgotnego okresu sprzyjającego wzrostowi. Do zimowania pojemnika z rośliną w dobrych warunkach potrzebna będzie również szklarnia lub duża weranda. Aby podkreślić tropikalny klimat, który mango bez wątpienia stworzy, możesz posadzić obok niego bananowca. Warto pomyśleć także o cytrusach, takich jak cytron „Ręka Buddy” o niezwykle egzotycznym wyglądzie, oraz o „prawdziwych” ketmiach (H. rosa-sinensis).