Karambola Arkin

Oskomian pospolity 'Arkin' (Averrhoa carambola) to egzotyczne drzewo owocowe cenione za gęste liście, szybkie wchodzenie w owocowanie, kwitnienie oraz złociste owoce o łagodnym smaku i gwiaździstym kształcie, nazywane karambolami. Pochodzi z tropikalnej Azji. W naszym klimacie uprawia się go w doniczce, szklarni lub na werandzie. Może owocować, jeśli odpowiednio kontroluje się ciepło, wilgotność i światło. Jego soczyste, lekko kwaśne karambole są równie piękne, co smaczne. Można je spożywać na świeżo, w postaci soku lub wykorzystywać w kuchni.

Oskomian pospolity 'Arkin' (Averrhoa carambola) należy do rodziny szczawikowatych. Gatunek typowy to drzewo owocowe pochodzące z południowo-wschodniej Azji, zwłaszcza z Malezji, Indonezji i południowych Chin. Obecnie jest szeroko uprawiany w tropikalnych i subtropikalnych regionach świata, między innymi w Indiach, Azji Południowo-Wschodniej, Ameryce Południowej, na Florydzie i Hawajach.

'Arkin' to odmiana sadownicza ceniona za słodycz owoców i ich niską kwasowość. Odmianę tę wyhodował w latach 70. XX wieku Morris Arkin, amatorski ogrodnik z Coral Gables na Florydzie. Jego praca sprawiła, że karambola stała się bardziej dostępna i zyskała na popularności, szczególnie na Florydzie, gdzie odmiana 'Arkin' zajmuje obecnie 98% upraw.

To wolno rosnące drzewo osiąga zwykle wysokość od 6 do 9 m w otwartym gruncie. Ma krótki pień oraz szeroką, zaokrągloną koronę. Uprawiane w dużej doniczce i regularnie przycinane zachowa mniejsze rozmiary: około 2,50 m wysokości i 1,50 m szerokości. Jego liście złożone, ułożone spiralnie, mają od 15 do 20 cm długości i składają się z 5–11 naprzeciwległych listków o kształcie od owalnego do owalnie-podłużnego, długości od 3,8 do 9 cm. Górna strona liści jest gładka i średniozielona, natomiast spodnia delikatnie owłosiona i biaława. Liście wykazują szczególną wrażliwość: składają się nocą lub w odpowiedzi na nagłe bodźce. Zjawisko to nosi nazwę nyktynastii.

Kwiaty oskomianu pospolitego są drobne, dzwonkowate, mają około 6 mm średnicy i pięć płatków liliowych lub prążkowanych na purpurowo, z białawymi brzegami. Pojawiają się w luźnych gronach na końcach gałęzi, a czasami także na większych pędach i pniu. Kwitnienie może występować kilka razy w roku, zwłaszcza w klimacie tropikalnym, nadając drzewu walory dekoracyjne. W naszym klimacie przypada na ciepłą porę roku, od wiosny do lata.

Gwiazdkowaty owoc, znany jako karambola, jest podłużny i zazwyczaj ma pięć podłużnych żeber. Po przekrojeniu jego przekrój przypomina gwiazdę. Owoce mają od 6,35 do 15 cm długości i do 9 cm szerokości. Skórka jest cienka, woskowa i w okresie dojrzałości ma barwę od żółtej do pomarańczowożółtej, natomiast miąższ jest soczysty, chrupiący i żółty. Smak różni się od bardzo kwaśnego do lekko słodkiego, zależnie od odmiany. Oskomian pospolity 'Arkin' słynie z zdolności do wytwarzania mało kwaśnych owoców, gdy tylko osiągnie wysokość od 90 cm do 1,20 m, jeśli rośnie w pełnym słońcu i w temperaturze od 21 do 27 °C. Każdy owoc może zawierać do dwunastu płaskich, cienkich, brązowych nasion o długości od 6 do 12,5 mm, choć niektóre formy uprawne wytwarzają owoce bezpestkowe.

Oskomian pospolity jest często samopylny, jednak zapylenie krzyżowe może poprawić jakość i zwiększyć liczbę owoców. Istotną rolę w tym procesie odgrywają owady, takie jak pszczoły. Warto więc zachęcać je do odwiedzania ogrodu, aby zoptymalizować owocowanie. Jeśli nie jest to możliwe, konieczne będzie ręczne zapylanie kwiatów za pomocą pędzelka, który przeniesie pyłek z kwiatu na kwiat, pełniąc funkcję pszczoły.

Zbiór karamboli przeprowadza się, gdy owoce nabiorą złocistożółtej barwy, będącej oznaką dojrzałości. Zaleca się delikatne zrywanie ich ręcznie, aby uniknąć uszkodzenia owoców i drzewa. Karambola jest często wykorzystywana do dekorowania potraw, ponieważ po pokrojeniu ma gwiazdkowaty kształt. Można ją spożywać na świeżo, w postaci soku lub wykorzystywać w kuchni do przygotowywania przecierów i deserów.

Oskomian pospolity to drzewo o wielu zaletach, zarówno ozdobnych, jak i smakowych. Jego uprawa wymaga odpowiednich warunków, ale odwdzięcza się troskliwemu ogrodnikowi plonem dekoracyjnych i smacznych karamboli. Odkryj także naszą ofertę oryginalnych i egzotycznych drzew owocowych.