Phylica arborea

Phylica arborea to krzew, który na swojej rodzimej wyspie Amsterdam, należącej do tych odległych terytoriów, jakimi są Francuskie Terytoria Południowe, stał się rzadkością. Ten niewielki, gęsty krzew, zahartowany w morskich wichurach, pokrywa swoje łodygi małymi, ściśle przylegającymi do siebie jak łuski liśćmi o srebrzystozielonej barwie. Jedwabiste owłosienie chroni je przed słonymi podmuchami, tworząc zmysłową szatę, dzięki której roślina jest niezwykle delikatna w wyglądzie i dotyku. Wiosną pojawiają się na końcach pędów niepozorne kwiaty, ukryte pod kremowobiałymi przysadkami, które przy bezwietrznej pogodzie wydzielają słodki, miodowy zapach. Ta ujmująca roślina, niemal jak powracająca z zaświatów, być może znajdzie schronienie w twoim ogrodzie, jeśli masz szczęście posiadać go wzdłuż atlantyckiego wybrzeża naszego kraju. Chłodny i wilgotny klimat, łagodne zimy oraz gleby, często kwaśne w tych regionach, wyjątkowo jej odpowiadają.

Phylica arborea należy do rodziny szakłakowatych, podobnie jak pruszniki i głożyna pospolita. Jest jedyną endemiczną rośliną drzewiastą na wyspie Amsterdam, położonej daleko na południe od wybrzeży Afryki Południowej, na Oceanie Indyjskim. Aby jak najlepiej zbliżyć się do warunków uprawy, które jej odpowiadają, warto przyjrzeć się tym, jakie panują w jej naturalnym środowisku. Te zagubione wyspy, nazywane również Wyspami Rozpaczy, mają chłodny klimat umiarkowany, z dużą wilgotnością i łagodną temperaturą przez cały rok oraz niewielkimi różnicami temperatur między zimą a latem. Gleby, na których rośnie Phylica arborea, są torfowe, kwaśne, próchniczne, świeże i głębokie albo przeciwnie — kamieniste.

W naturalnym środowisku Phylica arborea bardzo powoli tworzy niewielkie drzewo o wysokości 3 m i szerokości 2 m. Jego nieco poskręcany pokrój przypomina niekiedy oliwkę, tym bardziej że pień stopniowo ogałaca się od nasady, a zielona i ulistniona pozostaje jedynie korona. W uprawie, w naszym klimacie, roślina nie przekroczy 1,50 m wysokości i osiągnie 1 m szerokości, a jej pokrój będzie krzaczasty, gęsty i raczej wyprostowany. Łodygi, liście i przysadki kwiatowe pokrywają delikatne, srebrzyste włoski, które przesłaniają jasnobrązową barwę kory oraz ciemnozielony kolor liści. Elastyczne pędy są pokryte małymi, zimozielonymi liśćmi, zachodzącymi na siebie i gęsto stłoczonymi na korze. Liście są całobrzegie, wąskie, bardzo jedwabiste i zaostrzone na końcach. Kwitnienie przypada na maj, a kwiaty pojawiają się na końcu każdego rozgałęzienia. Kwiatostany składają się z drobniutkich, żółtych kwiatów zanurzonych w kremowych przysadkach. Przyjemnie pachną i przyciągają owady zapylające. Po zapyleniu tworzą się owoce w postaci małych torebek nazywanych elajosomami, zawierających gładkie, kuliste nasiona, które w ojczyźnie rośliny roznoszą albatrosy.

Phylica arborea to prawdziwa ciekawostka natury. Należy do roślin zagrożonych w swoim naturalnym środowisku, podobnie jak Cupressus dupreziana, cyprys Tassili, a także bliższy nam ubiorek Violleta, rodzaj gęsiówki, która znalazła schronienie na wapiennych urwiskach w departamencie Mozy. Z tego powodu, ale również ze względu na jej niezwykłą urodę, ciekawi ogrodnicy mogą zechcieć posadzić ją wśród krzewów na kwaśne gleby : wrzośców drzewiastych, pierisów, Clethra barbinervis, kiścieni oraz wielu roślin pochodzących z Oceanii, takich jak na przykład Grevillea, Leptospermum, Lagunaria patersonii, kuflik i Sollya heterophylla.