Hydrangea anomala subsp. petiolaris - Hortensja pnąca

Hortensja pnąca jest niewątpliwie najbardziej znaną i najbardziej spektakularną ze wszystkich hortensji pnących, a także jedną z nielicznych roślin pnących, które mogą kwitnąć nawet na północy. Roślina ta jest w rzeczywistości silnie rosnącym krzewem pnącym lub płożącym, zależnie od sposobu prowadzenia, o opadających na zimę, błyszczących, jasnozielonych liściach, które jesienią przebarwiają się na żółto. Sama przyczepia się do udostępnionej jej podpory za pomocą pędów wyposażonych w korzenie czepne. Początkowo rośnie dość wolno, lecz z wiekiem zachwyca wspaniałym kwitnieniem w postaci koronkowych, białych baldachów, które przed przekwitnięciem przybierają zielone zabarwienie. Idealna na stanowiska północne lub zachodnie, roślina ta nie toleruje poparzeń słonecznych i dobrze rośnie w głębokiej, żyznej, niezbyt suchej glebie.

Pochodząca z Japonii i północno-wschodniej Azji hortensja pnąca jest krzewem pnącym z rodziny hortensjowatych, podobnie jak jej kuzynka hortensja. W swoim naturalnym środowisku, czyli w lasach Azji, ta zdrewniała roślina dorasta do 15 m wysokości, jednak w naszym klimacie rzadko przekracza 5–7 m.

Hortensja pnąca ma jajowate, opadające na zimę liście o ząbkowanych brzegach. To silne pnącze wytwarza zdrewniałe, mocne i dobrze rozgałęzione pędy, osiągające wysokość 3–4 m, o bardzo interesującej architekturze. Z wiekiem pędy pokrywają się spękaniami, a ich kora łuszczy się efektownymi pasami, nadając roślinie atrakcyjny wygląd nawet zimą. Ten płożący krzew o silnych właściwościach okrywowych jest również pnączem, które przyczepia się za pomocą korzeni czepnych. Bez podpory nie przekroczy 1,5 m wysokości i utworzy gęsty krzew. W młodym wieku rośnie nieco ospale. Hortensja ta kwitnie w czerwcu i lipcu, nawet w cieniu. Jej nektarodajne kwiaty, zebrane w duże, osiągające niekiedy 20 cm średnicy baldachy, przypominają płaskie, białe parasole, o lekkim, lecz słodkim zapachu. Zmieniają ten krzew w malowniczą i zwiewną masę kwiatów. Nie przekwitają, lecz powoli zasychają na roślinie, przybierając subtelne zielone odcienie, zanim zbrązowieją. Jesienią jej liście nabierają pięknej, złocistej barwy. Nie jest to roślina kwasolubna, a jej mrozoodporność może przekraczać -20 °C.

Hortensję pnącą można wykorzystać na drugim planie, aby przykryć północną ścianę lub ozdobić stare, martwe drzewo czy nieestetyczną konstrukcję, ale okazuje się ona również doskonałą rośliną okrywową, bardzo przydatną do umacniania skarp. Dobrze komponuje się na przykład z fuksjami krzewiastymi (magellanica) lub mało wymagającymi roślinami okrywowymi, takimi jak Aegopodium podagraria 'Variegata', Alchemilla mollis, Geranium macrorrhizum, funkie czy tiarelle. Można ją łączyć z jednorocznymi lub wieloletnimi roślinami pnącymi, takimi jak wilce czy groszek szerokolistny, sadzonymi na lekko słonecznym stanowisku. W każdym przypadku należy posadzić ją na stanowisku od słonecznego do półcienistego, w glebie świeżej do wilgotnej. Można ją również przycinać, aby uzyskać płaski pokrój. Wreszcie nadaje się także do uprawy w dużych doniczkach.