Leszczyna pospolita Contorta

Corylus avellana 'Contorta' to bardzo osobliwa, a zarazem niezwykle atrakcyjna forma naszej rodzimej leszczyny. Nazywa się ją leszczyną pogiętą ze względu na jej niezwykły, silnie poskręcany pokrój, zwieńczony ciemnymi, wijącymi się i splątanymi gałęziami, które są doskonale widoczne i niezwykle efektowne po opadnięciu liści jesienią oraz przez całą zimę. W lutym i marcu na nagich gałązkach pojawiają się żółte, zwisające kotki, kołyszące się przy najlżejszym podmuchu wiatru. Następnie rozwijają się liście, również nietypowe — bardziej kędzierzawe i pozwijane niż u leszczyny pospolitej. Nie licz na to, że 'Contorta' zapewni Ci obfity zbiór orzechów laskowych — zawiązuje ich niewiele! Jest za to niezwykłą rośliną, którą warto podarować miłośnikowi oryginalnego ogrodu.

Corylus avellana należy do rodziny brzozowatych, podobnie jak brzoza. Pochodzi z umiarkowanych stref półkuli północnej i występuje na większej części obszaru naszego kraju, choć wydaje się, że na południu jego liczebność spada z powodu ocieplenia klimatu. To niewielkie, jednopienne drzewo owocowe, na którym występują zarówno odrębne kwiatostany męskie, jak i żeńskie. Leszczyna pospolita jest gatunkiem światłożądnym, preferującym glebę raczej obojętną, dość żyzną i niezbyt suchą.

'Contorta' została odkryta około 1863 roku w Anglii, w żywopłocie ogrodowym. Od leszczyny pospolitej odróżnia ją wolniejszy wzrost, nieco mniejsze rozmiary oraz silnie poskręcane gałązki. Krzew tworzy jeden lub kilka również poskręcanych pni, zwieńczonych gęstą, zaokrągloną koroną. W wieku 10 lat osiąga około 3 m wysokości i 2 m szerokości. Docelowo nie przekroczy 5 m wysokości i może żyć około 60 lat. Młode, owłosione gałązki są zielone, a ich kora z czasem staje się jasnobrązowa, a następnie bardzo ciemna. Kwitnienie odbywa się w dwóch etapach: w lutym i marcu pojawiają się bladożółte kwiaty męskie, zebrane w zwisające kotki o długości 5 cm, chętnie odwiedzane przez pszczoły. W drugim etapie, w marcu i kwietniu, rozwijają się bardzo niepozorne kwiaty żeńskie. Mają kształt pąka o średnicy od 6 do 8 mm, częściowo skrywającego jaskrawoczerwone znamiona. Liście pojawiają się późno, w maju. Jest ich bardzo dużo, dzięki czemu leszczyna 'Contorta' ma gęsty, krzaczasty pokrój. Liście są zaokrąglone, silnie unerwione, lekko kędzierzawe i pozwijane, osiągają od 6 do 10 cm długości. Nieliczne owoce, które zawiązują się u starszych egzemplarzy na pędach jednorocznych, to orzechy nazywane laskowymi. Początkowo są białe, a w miarę dojrzewania stają się czerwonobrązowe. Zebrane po 1–4, mają średnicę 2 cm i dojrzewają pod koniec sierpnia lub na początku września. Jesienią liście żółkną, a następnie opadają.

Ta leszczyna pogięta zachwyci miłośników oryginalnych roślin. Łatwa w uprawie w zwykłej glebie ogrodowej, nie nadaje się do miejsc zbyt suchych. Jest oczywiście wspaniała jako soliter i właśnie w takiej formie najlepiej wyeksponujesz jej walory, szczególnie zimą, gdy na tle ołowianego nieba ujawni się jej niezwykła sylwetka. Możesz także posadzić ją w ogrodzie w stylu japońskim, na słonecznym stanowisku. Warto wyobrazić sobie niewielki powojnik rozrastający się u stóp starszego drzewa i jednocześnie wspinający się po jego koronie. Możliwa jest również uprawa w dużym pojemniku na tarasie lub balkonie. Miłośnicy ogrodniczych ciekawostek z dużym ogrodem mogą także wybrać niezwykłą robinię 'Tortuosa'.