Morwa biała Milanowek

Morwa biała 'Milanovek' to polska odmiana morwy białej, ceniona za odporność na mróz i wysoką plenność. Drzewo wytwarza duże, wydłużone, czarne owoce o bardzo słodkim smaku w pełnej dojrzałości. Odmiana wyróżnia się także długim okresem owocowania, od czerwca do września: na jej gałązkach znajdują się owoce o różnej barwie, nadające ulistnieniu wyjątkową wartość ozdobną. Podobnie jak wszystkie morwy, 'Milanovek' stanowi doskonałe drzewo dające cień. Bardzo mrozoodporna morwa jest również wyjątkowo odporna na upały i suszę.

Morwa 'Milanovek' należy do rodziny morwowatych. Podobnie jak wszystkie drzewa z tej rodziny botanicznej, wytwarza w swoich tkankach mleczko. Morwa biała została sprowadzona do Francji pod koniec XV wieku, umożliwiając rozwój hodowli jedwabników. Starsze egzemplarze, noszące ślady licznych cięć wykonywanych w celu utworzenia drzewa ogłowionego, często mają pusty, pokręcony pień o wyjątkowo malowniczym wyglądzie.

Morus 'Milanowek' to drzewo o krótkim, grubym pniu, zwieńczonym rozłożystą, nieco nieregularną koroną, jeśli nie jest przycinane. Po przycięciu częściej formuje się je w kształt zwartej, zaokrąglonej korony. Jego wzrost jest szybki w pierwszych latach, a następnie zwalnia. Może osiągnąć od 6 do 10 m wysokości i szerokości. Jego jasnoszara kora pęka i grubieje, a następnie przybiera szarobrązową barwę. Liście, opadające na zimę, są polimorficzne, co oznacza, że ich wygląd może różnić się w zależności od położenia na gałązkach. Mają od 6 do 8 cm średnicy i od 10 do 20 cm długości. Są naprzemianległe, ogonkowe, albo pojedyncze i sercowate, albo podzielone na 3–7 mniej lub bardziej głębokich klap o nieregularnie ząbkowanym brzegu. Blaszka liściowa, błyszcząca na górnej stronie, ma jasnozieloną barwę, która jesienią przechodzi w złocistożółtą. Morwa biała rozwija w marcu i kwietniu kwiaty męskie lub żeńskie, znajdujące się w różnych miejscach tego samego egzemplarza. Jej niepozorne kwitnienie tworzą męskie lub żeńskie kotki złożone z drobnych, zielonkawożółtych kwiatów. W czerwcu i lipcu z kwiatów żeńskich powstają mięsiste owoce o długości do 10 cm. Ich barwa zmienia się z zielonej na białą, następnie różową, czerwoną i purpurową, a w pełnej dojrzałości stają się niemal czarne. Są jadalne, ale bardzo chętnie zjadają je również ptaki. System korzeniowy tego drzewa, jednocześnie palowy i rozłogowy, źle znosi przesadzanie. Ze względu na jego silny wzrost należy sadzić je w odpowiedniej odległości od budynków. Żyje nawet 150 lat lub dłużej.

Morus alba 'Milanowek' rośnie w żyznej, dobrze uprawionej i dobrze przepuszczalnej glebie, na stanowisku słonecznym. Dobrze znosi zanieczyszczenia, ale nie toleruje bliskości morza ani bryzy morskiej. Na nieużytkach jego obecność będzie korzystna, ponieważ każdej jesieni jego liście stopniowo wzbogacają glebę. Tradycyjnie wykorzystywane jako drzewo alejowe, może być z powodzeniem sadzone w owocowym żywopłocie, na przykład w towarzystwie tarniny, mirabelek, nieszpułek, kalin i dereniów, ku wielkiej radości ptaków. Może być także ciekawym egzemplarzem sadzonym jako soliter na środku trawnika. Unikaj sadzenia go w pobliżu tarasu, ponieważ jego owoce plamią nawierzchnię. Wykorzystaj je również do zapewnienia cienia kurnikowi — kury będą zjadać owoce opadłe na ziemię. Liście służą jako pokarm dla jedwabników i mogą być wykorzystywane jako pasza dla królików.

Owoce morwy białej 'Milanowek' można spożywać na surowo lub po ugotowaniu. Są znacznie słodsze niż owoce morwy czarnej, zawierają witaminy C, D i E oraz żelazo. Można je jeść na surowo, wykorzystywać do przygotowywania konfitur i galaretek albo używać do dekorowania tart. Dodają lekkiej słodyczy letnim sałatkom i łagodnego smaku sałatkom owocowym. Ich smak dobrze komponuje się ze smakiem jeżyn oraz owoców pestkowych: moreli, śliwek i innych brzoskwiń. Miłośnicy połączeń słodko-słonych wykorzystają je do podawania z wieprzowiną, kaczką lub dziczyzną. Można je także łączyć z bazylią, miętą, przyprawami używanymi w cukiernictwie, rukolą, śmietaną i mascarpone, a także mieszać z owocami cytrusowymi.