Męczennica błękitna Clear Sky

Passiflora caerulea Clear Sky, nazywana również męczennicą lub niebieską męczennicą, to silnie rosnące pnącze wieloletnie, dość mrozoodporne i półzimozielone, czepiające się podpory za pomocą pędów wyposażonych w wąsy czepne. Przez całe lato wytwarza kwiaty nieco jaśniejsze niż u gatunku typowego, ale większe i lepiej znoszące pełne słońce. Mają jednocześnie egzotyczny i bardzo graficzny wygląd, który nikogo nie pozostawia obojętnym. Są biało-niebieskawe, ozdobione koroną trójbarwnych, jasnoniebieskich, białych i purpurowych nitek. Po upalnym lecie pojawiają się po nich pomarańczowe owoce, jadalne, ale mdłe. To bardzo dekoracyjne pnącze wyróżnia się dość dobrą odpornością na mróz. Uprawiaj je w pełnym słońcu, w zwykłej, przepuszczalnej glebie, również wapiennej.

Większość męczennic pochodzi z tropikalnych obszarów Ameryki Południowej. Należą one do rodziny Passifloraceae i tworzą jej najliczniej reprezentowany rodzaj, podczas gdy pozostałe rodzaje znają głównie kolekcjonerzy. Znanych jest ponad 500 gatunków męczennic oraz wiele mieszańców powstałych spontanicznie lub w uprawie. Są to w większości rośliny tropikalne, ale niektóre gatunki są subtropikalne i dzięki temu mogą przetrwać zimę w najłagodniejszych regionach Francji, głównie na wybrzeżu śródziemnomorskim lub oceanicznym, na osłoniętym stanowisku. Gatunek typowy, Passiflora caerulea, należy do najbardziej mrozoodpornych, ponieważ potrafi wytrzymać mróz sięgający około -12 °C. Z tego względu jest prawdopodobnie najczęściej sadzoną męczennicą we Francji.

'Clear Sky' to odmiana tetraploidalna, czyli mająca dwa razy więcej chromosomów niż forma diploidalna, uzyskana przez niemieckiego hodowcę Rolanda Fishera. Poliploidyzacja, czyli zwielokrotnienie liczby chromosomów, jest techniką stosowaną w celu wzmocnienia wybranych, interesujących cech roślin. Na bazie pierwszej krzyżówki z odmianą 'Emil Kugler' dr Fisher uzyskał 'Clear Sky', która ma większe kwiaty niż botaniczna męczennica błękitna. Kwiaty Clear Sky są również jaśniejsze i lepiej znoszą pełne słońce. To pnącze osiąga około 3 m wysokości i 1,50 mszerokości, ale w sprzyjającym klimacie i bez cięcia ograniczającego jego rozwój może wspinać się wyżej. Jego piękne, głęboko powcinane na wąskie klapy liście są półzimozielone, co oznacza, że opadają podczas mroźnej zimy, natomiast w łagodnym klimacie pozostają na roślinie. Kwiaty mają tak samo wyrafinowaną budowę jak u gatunku botanicznego: odziedziczyły po nim 10 podobnych do siebie działek kielicha i płatków, choć są od nich bielsze. Korona delikatnych nitek, tak dekoracyjna u męczennic, jest u nasady ciemnopurpurowa, następnie biała w części środkowej, a na końcach jasnoniebieska, przypominając nieco brytyjską kokardę... Centralne elementy kwiatowe związane z rozmnażaniem mają u pręcików odcienie zieleni i żółci, a u słupka są purpurowo prążkowane, pięknie kontrastując z bielą płatków i działek kielicha. Ta niezwykle wyrafinowana budowa kwiatu przyczynia się do fascynacji, jaką wzbudza ta roślina, od kilku stuleci kojarzona z męką Chrystusa. Każdemu elementowi kwiatu przypisuje się szczególne znaczenie, między innymi symbolikę Apostołów i gwoździ ukrzyżowania. U Clear Sky, czyli po angielsku „czyste niebo”, kwiaty są bardzo duże, osiągają 11 cm średnicy i rozwijają się od maja do października. Jeśli lato jest dość ciepłe, przekształcają się w bardzo dekoracyjne, pomarańczowe owoce o jajowatym kształcie, jadalne, ale pozbawione walorów smakowych.

Męczennica 'Clear Sky' to szybko rosnące, wijące się pnącze, które czepia się podpory za pomocą wąsów czepnych. Dobrze zabezpieczona podstawa tej męczennicy wytrzyma mróz od -8 °C do -10 °C. W zbyt chłodnym klimacie można uprawiać ją w pojemniku, aby zimą zapewnić jej schronienie.
Jeśli klimat pozwala posadzić ją w otwartym gruncie, pamiętaj, że dobrze rośnie w większości gleb o pH od 5,6 do 7,8, lekko wilgotnych, ale przepuszczalnych, aby mogła przetrwać zimę. W lecie podlewaj ją w śródziemnomorskim klimacie nadmorskim.

Niebieska męczennica 'Clear Sky' doskonale nadaje się do porastania siatek, trejaży, nieestetycznych ogrodzeń i starych, nasłonecznionych murów od strony południowej lub zachodniej. Zapewnij jej stanowisko osłonięte od wiatru. To doskonała towarzyszka dla innych pnączy. Aby podkreślić egzotyczny charakter tej męczennicy, połącz ją z Campsis capreolata (lub Bignonia capreolata), pnączem o niezwykłych, czerwono-żółtych kwiatach przypominających trąbki i pachnących czekoladą! Jaśmin lekarski o odurzającym zapachu będzie również doskonałym towarzyszem, który pomoże dopełnić tę kompozycję o tropikalnym wyglądzie w łagodnym klimacie umiarkowanym.