Krokosmia olbrzymia - Crocosmia masoniorum

Crocosmia masoniorum to prawdopodobnie najpiękniejszy gatunek botaniczny krokosmii, a zarazem jeden z najbardziej mrozoodpornych i najmniej wymagających pod względem zapotrzebowania na wodę. Jej letnie kwitnienie tworzą bardzo duże kwiaty w mandarynkowym kolorze, wznoszące się ku niebu i ukazujące niemal złocistą gardziel pośrodku korony w najpiękniejszym odcieniu pomarańczu. Kwiaty rozwijają się wzdłuż łukowato wygiętych kłosów wyrastających z gęstych kęp gładkich, smukłych liści o średniozielonej barwie. Ta niezwykle obficie kwitnąca i efektowna krokosmia zasługuje na znacznie szerszą uprawę. To właśnie ona dała początek wielu doskonałym odmianom, takim jak 'Lucifer', a mimo to niemal popadła w zapomnienie.

Crocosmia masoniorum pochodzi z górskich rejonów położonych na północ od Encobo i Umtata, w prowincji Eastern Cape w Republice Południowej Afryki. W swoim naturalnym regionie stała się rzadka. Rośnie tam w zacienionych miejscach, na wilgotnych, skalistych zboczach, u źródeł górskich strumieni. Jej naturalne siedlisko charakteryzuje się chłodnym klimatem umiarkowanym, obfitymi opadami latem oraz mroźną i suchą zimą. W uprawie prawdopodobnie jest mrozoodporna do -25 °C, w glebie przepuszczalnej i suchej. Jest zielną rośliną cebulową, która powoli tworzy kępy osiągające 80 cm wysokości w czasie kwitnienia i co najmniej 50 cm szerokości. Jej liście są sezonowe i sztywne, mają lancetowaty kształt oraz są podłużnie fałdowane. Osiągają około 2,5–5 cm szerokości. Łodyga kwiatowa pojawia się w lipcu i sierpniu, uginając się pod ciężarem kwiatów rozmieszczonych charakterystycznie, niczym „ości rybie”, w 2 rzędach i skierowanych ku niebu. Dzięki temu gęsty kwiatostan tworzy piękny, intensywnie wybarwiony łuk. Kwiaty, w jaskrawym pomarańczowym kolorze z odcieniami czerwieni i różu, mają kształt lejków złożonych z 6 rozpostartych listków okwiatu. Osiągają do 5 cm długości i 3,5 cm szerokości.

Krokosmie pochodzą z Republiki Południowej Afryki. Zawsze zachwycają urodą, ale nie zawsze są wystarczająco mrozoodporne. Ich intensywne barwy — żółta, pomarańczowa i czerwona — tworzą w ogrodach bardzo radosne plamy kolorów. Wspaniale komponują się z roślinami jednorocznymi lub krzewami, a także dobrze pasują do naturalistycznych ogrodów, gdzie można łączyć je z bylinami, roślinami o srebrzystych liściach lub trawami. Gdy dobrze czują się w otwartym gruncie, co szczególnie często zdarza się w bretońskim klimacie, na słonecznym stanowisku i w glebie przepuszczalnej, z biegiem lat rozmnażają się i z każdym sezonem wyglądają coraz piękniej. Są również doskonałymi roślinami do bukietów kwiatów. Gatunek masoniorum, szczególnie ozdobny, dobrze rośnie w każdej bardzo dobrze przepuszczalnej glebie — żwirowej lub piaszczystej, żyznej albo ubogiej, świeżej lub okresowo suchej — pod warunkiem że zimą nie występuje w niej wilgoć zastoinowa.