Bieluń surmikwiat Double White Lady (nasiona)

Bieluń surmikwiat 'Double White Lady' to piękna forma o pełnych kwiatach w czystobiałym kolorze gatunku Brungmansia meteloides, wieloletniej rośliny spokrewnionej z dużymi, krzewiastymi brugmansjami uprawianymi w oranżeriach. Jest wrażliwy na chłód, dlatego poza najłagodniejszymi regionami najczęściej uprawia się go jako roślinę jednoroczną. Liczne nazwy zwyczajowe, którymi go obdarzono, przyczyniły się do jego reputacji rośliny szkodliwej: ziele diabła, bieluń surmikwiat, trąby Sądu Ostatecznego, trąba szaleńców, kolczaste jabłko. Rzeczywiście wszystkie części tej rośliny są toksyczne, jednak wydaje się, że bieluń cieszy się szczególnym zainteresowaniem „mediów”, którego nie doświadczają ani naparstnice, ani oleander pospolity, ani tojad, choć są równie niebezpieczne. Zawdzięcza to zapewne nieco złowrogiemu wyglądowi swoich bosko pachnących, trąbkowatych kwiatów, wyposażonych w rogi, których końce zawijają się ku górze.

Istnieje około piętnastu gatunków bieluni i brugmansji uprawianych jako rośliny ozdobne w ogrodach i na tarasach. Datura metel należy do rodziny psiankowatych, podobnie jak pomidory, tytoń i ziemniaki. Jego pochodzenie jest nieco niejasne, prawdopodobnie wywodzi się z Ameryki Środkowej. Roślina ta, najpewniej przywieziona przez Portugalczyków, od dawna jest uprawiana na południu Chin, a następnie w pozostałej części Azji, skąd dotarła do Europy. W naturze spotyka się ją na nieużytkach i przy drogach. Jest to roślina dobrze przystosowana do suszy letniej.

'Double White Lady', o dużych, pełnych, białych kwiatach, to jedna z licznych odmian ogrodniczych Datura meteloides. Jest to roślina zielna wieloletnia, odrastająca z nasady i rozwijająca się z korzenia bulwiastego, który nie toleruje mrozu ani nadmiaru wody. Jej szybki wzrost pozwala uprawiać ją jako roślinę jednoroczną we wszystkich naszych regionach. W ciągu 4–5 miesięcy tworzy się krzaczasta kępa o pokroju rozłożystym, osiągająca, zależnie od warunków uprawy, od 50 cm do ponad 1 m we wszystkich kierunkach. Pędy są rozgałęzione i pozbawione włosków, z wyjątkiem młodych przyrostów; często mają fioletowe lub czarnoczerwone zabarwienie. Wyrastają na nich liście całobrzegie lub o kanciastym brzegu, eliptyczne do szeroko owalnych, asymetryczne, błoniaste, długości od 5 do 20 cm i szerokości od 4 do 15 cm. Ich barwa jest bardzo ciemnozielona, a powierzchnia matowa. Kwitnienie przypada na lato, od lipca do października, około 4 miesięcy po wysiewie. Kwiaty są pojedyncze i wzniesione. Zbudowane są z rurkowatego kielicha, który przechodzi w koronę z pełnymi kwiatami u odmiany 'Double White Lady'. Cały kwiat ma od 8 do 20 cm długości. Kwiaty wydzielają przyjemny zapach w ciągu dnia i są chętnie odwiedzane przez owady zapylające. Po kwitnieniu pojawiają się kuliste owoce o średnicy 3–4 cm, pokryte krótkimi kolcami. Nasada owocu spoczywa na kielichu, który tworzy rodzaj kołnierzyka.

Uprawiany w doniczce na tarasie i wystawiony na pełne słońce bieluń surmikwiat 'Double White Lady' z pewnością przypadnie Ci do gustu, szczególnie podczas długich letnich wieczorów, gdy jego zapach będzie rozchodził się wraz z napływającym nocnym chłodem. Oryginalny wygląd bielunia sprawia, że trudno zestawić go z innymi roślinami ogrodowymi, dlatego często sadzi się go jako soliter w pobliżu domu lub ścieżki, aby móc cieszyć się jego zapachem. Bieluń surmikwiat jest wieloletni w otwartym gruncie na południu naszego kraju lub wzdłuż wybrzeża Atlantyku, pod warunkiem zastosowania zimą grubej ściółki ochronnej, która zabezpieczy go nie tylko przed chłodem, lecz także przed wilgocią.