Paeonia mascula - Piwonia koralowa

Paeonia mascula, nazywana również piwonią koralową i piwonią męską, zawdzięcza swoją nazwę być może pięknej koralowoczerwonej barwie, którą mają niektóre jej nasiona. Jest to gatunek botaniczny występujący we Francji, gdzie stał się rzadki, najwyraźniej za sprawą nienasyconych kolekcjonerów oraz urody dużych, satynowych kwiatów w kolorze czerwonoróżowym. Można ją rozpoznać po dwubarwnych owocach zawierających jaskrawoczerwone lub czarne nasiona, a także po liściach podzielonych na szerokie, faliste listki. Jej duże, różowe kwiaty w formie pojedynczych kielichów rozwijają się od marca do maja, zależnie od klimatu. Zaproś do swojego ogrodu tę zagrożoną roślinę i zapewnij jej to, co lubi: delikatnie zacienione warunki leśnego podszytu oraz przepuszczalną glebę, nawet gliniasto-wapienną i kamienistą!

Piwonia koralowa pochodzi z Europy Środkowej i Południowej oraz Azji Mniejszej. Jej zasięg występowania rozciąga się od Francji aż po Rosję, przez Włochy. Na południu sięga Algierii. We Francji roślina ta objęta jest ścisłą ochroną, a jej zbiór jest zabroniony i podlega sankcjom karnym. Zachowała się na kilku stanowiskach w centrum kraju (Loiret, Loir-et-Cher, Vienne, Côte-d'Or), na Korsyce (podgatunek russi), a także na północy departamentu Lot, gdzie odkryto ją ponownie w 2004 roku. Jak wszystkie piwonie, należy do rodziny jaskrowatych (obecnie piwoniowatych).

Jest to bardzo mrozoodporna, wieloletnia roślina zielna o mięsistych kłączach. W pierwszych latach rośnie powoli, a ta umiarkowanie silnie rosnąca roślina z czasem tworzy krzaczastą kępę o wysokości 50–60 cm i szerokości 40 cm. Jej pędy są pokryte liśćmi, których wygląd różni się w zależności od położenia na roślinie. Liście dolne są podzielone na dwa listki, z których każdy dzieli się na 3 odcinki, natomiast liście górne są podzielone na 3 listki o szerokich, falistych odcinkach, omszonych od spodu. Blaszka liściowa jest lekko falista i ma nieco sinozielony kolor. Kwitnienie trwa zaledwie tydzień, od marca do maja, zależnie od klimatu. Kwiaty w formie pojedynczych kielichów o średnicy 12–14 cm pojawiają się pojedynczo na końcach pędów. Zbudowane są z jedwabistych płatków, których barwa może się różnić od świeżego różu po róż purpurowy, zależnie od pochodzenia rośliny. W środku znajduje się wypukły środek złożony z żółtych pręcików. Po kwitnieniu pojawiają się omszone, szare owoce zawierające czerwone, bezpłodne nasiona oraz czarne, płodne, okrągłe i gładkie nasiona, które kiełkują po działaniu chłodu.

Piwonie należą do roślin stanowiących podstawę każdego ogrodu. Dawniej, choć nie tak dawno, każdy ogród — od najskromniejszego po najbardziej wyszukany — z dumą prezentował wiosną kępy obsypane pachnącymi kwiatami, które trafiały także do domu i w każdym bukiecie towarzyszyły fioletowemu lilakowi oraz niebieskim dzwonkom. Rzadka i cenna piwonia koralowa zasługuje na starannie wybrane miejsce, w półcieniu i w dobrze przepuszczalnej glebie. Posadź ją na skraju zagajnika, w leśnym podszycie lub w dużym skalniaku osłoniętym przed palącym słońcem. Możesz połączyć ją z barwinkami pospolitymi, paprociami na suche stanowiska (Asplenium trichomanes, Cystopteris dickiana, Dryopteris erythrosora, Polypodium vulgare) lub innymi bylinami na suche stanowiska cieniste. Uprawa w doniczce nie jest zalecana, ponieważ roślina nie będzie miała zapewnionych odpowiednich warunków. Z czasem piwonia staje się majestatyczna, rozmnaża się i kwitnie coraz obficiej.