Azalia wielkokwiatowa Gibraltar

Różanecznik 'Gibraltar', powszechnie nazywany azalią chińską 'Gibraltar', to klasyczna odmiana wśród azalii liściastych z grupy Exbury/Knap Hill. Wiosenne kwitnienie tworzy kule kwiatów w intensywnym odcieniu pomarańczowego, delikatnie pofalowanych i bardzo widocznych w ogrodzie. Idealna na rabaty z podłożem kwaśnym, na skraj lasu lub do pojemnika, odmiana ta oferuje subtelny zapach, dobrą mrozoodporność i okazuje się bardzo niezawodna w uprawie.

Roślina ta należy do rodziny wrzosowatych. Odmiana 'Gibraltar', zarejestrowana w 1947 roku w grupie hybryd Exbury wyhodowanych w Anglii na bazie selekcji Knap Hill, bywa sprzedawana pod nazwami Azalea (Exbury Group) 'Gibraltar' lub Rhododendron (Azalea Group) 'Gibraltar', a także pod ogrodniczą nazwą Azalea mollis 'Gibraltar'. Hybrydy Exbury łączą w sobie dziedzictwo Rhododendron japonicum (syn. R. molle subsp. japonicum) oraz innych azalii liściastych pochodzących z Azji i Ameryki Północnej, cenionych za ciepłe kolory i mrozoodporność.
Krzew rośnie umiarkowanie szybko, przybierając wzniesiony, rozłożysty pokrój i dobrze się rozgałęziając. W pełni dojrzały osiąga 1,20–1,50 m wysokości i podobną szerokość. W doniczce, zależnie od jej pojemności i pielęgnacji, osiągnie od 0,80 do 1,20 m. Liście, opadające na zimę, są eliptyczne do lancetowatych, mają od 5 do 10 cm długości i matową, średniozieloną barwę. Jesienią przybierają pomarańczowe do czerwonawych odcienie, zależnie od stanowiska i gleby. Młode pędy są jasnobrązowe i gładkie, z wiekiem szarzeją. Kwitnienie przypada od końca maja do czerwca: na końcach pędów pojawiają się kuliste baldachy złożone z 10–12 lejkowatych kwiatów o długości około 7 cm; pomarszczone płatki rozwijają się z ceglastoczerwonych pąków, ukazując ciemnopomarańczową barwę z żółtą plamą na górnym płatku. Z niewielkiej odległości wyczuwalny jest delikatny zapach. Mrozoodporność tej odmiany oceniana jest na -20 °C.

Posadź 'Gibraltar' na pierwszym planie dużej rabaty z podłożem kwaśnym lub na skraju lasu; poranne słońce podkreśli urodę jej pomarańczowych koron. Posadzona w pobliżu przejścia pozwoli lepiej cieszyć się subtelnym zapachem. Połącz ją z dużymi różanecznikami, paprociami (nerecznicami, wietlicami) oraz funkami, które utworzą chłodne, zielone tło. Aby stworzyć trwałą wiosenną kompozycję, połącz jej ciepłe barwy z azaliami chińskimi 'Klondyke' (złocistożółta z miedzianym odcieniem), 'Homebush' (karminoworóżowe pompony), 'Persil' (biała z żółtą plamą) lub 'Narcissiflora' (jasnożółta, o pełnych, pachnących kwiatach). W dużym pojemniku (co najmniej 50 l) zastosuj podłoże kwaśne wzbogacone kompostem z liści, grubą warstwę ściółki i regularnie podlewaj roślinę deszczówką.

Azalie Exbury zostały spopularyzowane przez rodzinę Rothschildów w ogrodach Exbury w hrabstwie Hampshire, w których do dziś można podziwiać liczne historyczne odmiany, w tym 'Gibraltar'.