Celtis australis - Wiązowiec południowy

Wiązowiec południowy (Celtis australis) to duże drzewo, często spotykane w cieplejszych regionach. Ma piękne, ciemnozielone liście opadające na zimę oraz gęsty, rozłożysty do zaokrąglonego pokrój. W cieplejszych regionach rośnie szybko, natomiast w chłodniejszym klimacie nieco wolniej. To piękne, światłolubne drzewo źle znosi długotrwałe okresy mrozu. Często sadzony jako soliter lub drzewo alejowe w miastach ze względu na dobrą tolerancję na zanieczyszczenia, wiązowiec południowy najlepiej rośnie w głębokiej, świeżej i dobrze przepuszczalnej glebie, ale toleruje również gleby ubogie lub wapienne. Posadź go na słonecznym stanowisku, osłoniętym od zimnych wiatrów, w regionach na północ od Loary.

Pochodzący z południowej Europy i zachodniej Azji Celtis australis jest bardzo rozpowszechniony w basenie Morza Śródziemnego, gdzie rośnie w żywopłotach i na zboczach. We Francji to światłolubne drzewo spotyka się na terenach nizinnych i w niższych partiach gór, gdzie występują żyzne, głębokie, świeże i wapienne gleby, które mu odpowiadają. Wiązowiec południowy był dawniej uprawiany ze względu na jadalne owoce oraz elastyczne i wytrzymałe drewno, wykorzystywane do wyrobu trzonków narzędzi. Obecnie sadzi się go głównie jako drzewo dające cień lub drzewo alejowe, zwłaszcza w miastach, gdzie wykazuje bardzo dobrą tolerancję na zanieczyszczenia. To duże drzewo, którego liście opadają na zimę, odznacza się również dużą długowiecznością i może żyć nawet 500 lat. W cieplejszych regionach rośnie szybko i osiąga 25 m wysokości oraz 15 m szerokości. W chłodniejszych regionach jego wzrost jest wolniejszy i bardziej umiarkowany. Wytrzymuje temperatury do -15 °C, ale cierpi podczas długotrwałych okresów chłodu.

W wieku dojrzałym to drzewo o pojedynczym pniu tworzy rozłożystą i zaokrągloną koronę. Jego liście opadają na zimę, są ułożone naprzemianlegle, owalne, mają od 10 do 15 cm długości, drobno ząbkowane brzegi i szorstką powierzchnię. Na górnej stronie są błyszczące i ciemnozielone, od spodu szarawe, a jesienią przebarwiają się na bladożółto. Dyskretne kwitnienie, w postaci zielonkawych kwiatów, przypada na okres rozwijania się pąków. W czerwcu pojawiają się małe, okrągłe, mięsiste owoce (pestkowce), początkowo zielone, a po dojrzeniu, na początku jesieni, czarnoczerwonawe. Owoce te są jadalne i dawniej wykorzystywano je do aromatyzowania likierów. Są także bardzo cenione przez ptaki. Kora tego drzewa jest szara, niemal gładka, z licznymi, płytkimi podłużnymi spękaniami.

Celtis australis to drzewo łatwe w uprawie, pięknie prezentujące się jako soliter, na przykład na środku parku. Często sadzi się je jako drzewo alejowe wzdłuż dużych alei. Posadź je na słońcu, w miejscu osłoniętym od zimnych wiatrów, w regionach na północ od Loary. Zadbaj o posadzenie go w dostatecznie głębokiej glebie, aby jego korzenie mogły prawidłowo się rozwijać i dzięki temu lepiej znosiły długie okresy letniej suszy.