Por Atal

Por 'Atal' to odmiana zimowa ceniona za długi, dobrze wybielony pień, a także równomierny i regularny wzrost. Mrozoodporny do -20 °C i mało podatny na powszechne choroby, zapewnia niezawodne plony nawet podczas surowych zim. Łatwy w uprawie, nadaje się zarówno dla początkujących ogrodników, jak i profesjonalnych warzywników. W kuchni jego delikatny miąższ o subtelnym aromacie czosnkowym doskonale sprawdza się w zupach i bulionach, a także w zapiekankach, quiche’ach i duszonym porze. Wysiewa się go od stycznia do maja, a zbiera od września do marca.

Por 'Atal' należy do rodziny botanicznej amarylkowatych. Gatunek botaniczny Allium ampeloprasum, przodek uprawianego pora, pochodzi z regionów śródziemnomorskich i Bliskiego Wschodu. Występuje od wschodniej części basenu Morza Śródziemnego po Bliski Wschód. Do dziś można go spotkać w stanie dzikim na suchych łąkach, nieużytkach i obrzeżach upraw. Odmiana 'Atal' została wyselekcjonowana we Francji w drugiej połowie XX wieku w celu uzyskania odpornego na mróz, plennego i odpornego na choroby pora zimowego.

To warzywna roślina zielna, dwuletnia, uprawiana jako jednoroczna, o wyprostowanym pokroju, osiągająca od 40 do 70 cm wysokości. Pseudopień (czyli pień) powstaje w wyniku ścisłego zachodzenia na siebie pochew liściowych; osiąga do 3 cm średnicy, jest dobrze cylindryczny i na dużej długości biały. Liście są wstęgowate, płaskie, równowąskie, szarozielone i pozostają trwałe zimą. W drugim roku, jeśli roślina nie zostanie zebrana, wyrasta z niej mocny pęd kwiatostanowy o wysokości od 1 m do 1,5 m. Latem pojawia się na nim kulisty kwiatostan w kształcie baldacha o średnicy od 5 do 10 cm, złożony z licznych drobnych, gwiazdkowatych kwiatów o barwie od białozielonej do jasnoliliowej. Kwiaty są lekko pachnące, bardzo miododajne i odwiedzane przez owady zapylające.

Zbiór pora 'Atal' trwa od września do marca. Najlepiej ostrożnie podważać rośliny widłami ogrodowymi, aby nie uszkodzić pnia, następnie usunąć nadmiar ziemi i przyciąć liście 5 cm nad białą częścią, przeznaczoną do przechowywania. Pory można przechowywać w zagonie w ogrodzie, w dobrze przepuszczalnej glebie, albo w chłodnej i wilgotnej piwnicy przez kilka tygodni.

W kuchni 'Atal' wyróżnia się delikatną strukturą i łagodnym smakiem, bez goryczki. Spożywa się go po ugotowaniu — w zupach, kremach, daniach z duszonego pora, zapiekankach i quiche’ach, a także w połączeniu z białym mięsem i rybami. Zielone liście mogą służyć do aromatyzowania bulionów i bulionów warzywnych.
Niskokaloryczny i bogaty w błonnik por wspomaga trawienie i sprzyja zachowaniu zbilansowanej diety. Dostarcza niezbędnych witamin, takich jak K i C, a także prowitaminy A oraz minerałów korzystnych dla mięśni i kości. Jego naturalne antyoksydanty, w tym związki siarki, pomagają chronić serce i komórki.

W warzywniku por 'Atal' najlepiej rośnie w głębokiej, bogatej w próchnicę i dobrze przepuszczalnej glebie, na stanowisku w pełnym słońcu. Dodanie dojrzałego kompostu przed sadzeniem sprzyja silnemu wzrostowi pni.
Wysiew wykonuje się w rozsadniku lub bezpośrednio w rzędach, od stycznia do maja, a młode rośliny pikuje się, gdy osiągną grubość ołówka, lekko zagłębiając pień w ziemi, aby wspomóc jego wybielanie. Obredlanie w trakcie wzrostu zwiększa długość „białej” części.

Mała rada ogrodnika: połącz uprawę pora i marchwi. Połyśnica marchwianka nie znosi pora, a połyśnica cebulanka nie przepada za marchwią! Pomidory, sałaty, selery, koper i truskawki są również dobrymi roślinami towarzyszącymi dla pora, jednak nie toleruje on obecności swojego kuzyna — cebuli — ani buraków i fasoli.

Aby sprawdzić, czy por wymaga podlewania, wystarczy obserwować jego liście: jeśli są wyprostowane, wszystko jest w porządku i roślina nie jest spragniona. Jeśli liście wiotczeją i opadają na bok, potrzebuje wody.