Winorośl Solaris

Winorośl 'Solaris' uprawia się jako winogrono stołowe i odmianę do wyrobu wina. Odmiana ta wyróżnia się bardzo dobrą odpornością na choroby grzybowe, takie jak mączniak rzekomy i mączniak prawdziwy. Tworzy średniej wielkości grona o cylindrycznym, wydłużonym i zwartym kształcie, złożone z jagód średniej wielkości, początkowo żółtozielonych, a w pełnej dojrzałości przechodzących w złocistożółte. Doskonałe do jedzenia na surowo, zaraz po zbiorze, jagody mają owocowy, słodki smak z delikatną kwasowością. Po przerobieniu na wino grona dają wytrawny trunek o owocowym aromacie, który może ujawniać lekkie nuty muszkatowe, połączone z typową dla tej odmiany mocą. Delikatne aromaty obejmują akcenty banana, a także nuty egzotyczne i cytrusowe. Zbiory rozpoczną się około początku września w cieplejszych regionach, a w chłodniejszych regionach około połowy września.

Winorośl właściwa, po łacinie Vitis vinifera, należy do rodziny winoroślowatych, podobnie jak winnik. Uprawia się ją od tysięcy lat w Afryce Północnej, na Bliskim Wschodzie, Kaukazie i w Europie. Między 1000 a 500 rokiem przed naszą erą została sprowadzona przez Rzymian do Włoch, na Sycylię, do Hiszpanii, Portugalii i południowej Francji. W starożytności wina rozcieńczano wodą i aromatyzowano ziołami oraz przyprawami. Dopiero od średniowiecza zaczęto wytwarzać wino znane nam dzisiaj. W XVII wieku produkcja wina zaczęła koncentrować się na uzyskiwaniu trunków wyższej jakości, jednak pod koniec XIX wieku filoksera zniszczyła znaczną część francuskich winnic, a w XX wieku rozwinęła się nauka o winie: enologia. Gatunek ten uprawia się dla jego owoców zebranych w grona, zwanych „winogronami”. Spożywa się je na surowo jako winogrona stołowe, poddaje fermentacji w celu uzyskania wina lub suszy na rodzynki.

Odmiana ‘Solaris’ jest również znana pod numerami hodowlanymi: Freiburg 240-75 i FR 240-75. Powstała ze skrzyżowania dwóch odmian międzygatunkowych: Merzling (Zarya Severa) i Geisenheim 6493 (Muscat Ottonel). Jej nazwa nawiązuje do słońca, przywołując na myśl jej wspaniałe odcienie barw. Pochodzi z Niemiec, a dokładniej z Freiburga. Została wyhodowana przez Norberta Beckera w 1975 roku i jest szeroko uprawiana w ogrodach tego kraju, a także w Belgii, Holandii i Anglii. Prowadzona w formie szpaleru winorośli, roślina wytwarza długie, wiotkie i wijące się pędy główne, nazywane pędami winorośli, gdy są starsze i zdrewniałe. Po przywiązaniu do podpory mogą osiągać 4–6 m szerokości, a nawet więcej. Latorośle to młode pędy, na których znajdują się liście, owoce i wąsy czepne umożliwiające winorośli owijanie się wokół podpory. Jej system korzeniowy może sięgać 5 m w głąb gleby, zapewniając winorośli dobrą odporność na suszę. Bardzo dekoracyjne pędy wyrastają z powyginanego pnia, którego kora z wiekiem łuszczy się pasami. Dzięki wyjątkowej długowieczności winorośl może żyć kilka stuleci. Jej liście opadające na zimę są złożone z dużych liści o szerokości od 8 do 16 cm, ułożonych naprzemiennie, 5- lub 7-klapowych, ząbkowanych na brzegach i osadzonych na pędach za pomocą długiego ogonka liściowego. W okresie rozwijania się przechodzą z jasnej zieleni w średnią zieleń, a jesienią przybierają barwy od złocistożółtej przez pomarańczową po fioletowoczerwoną, tworząc niezwykle kolorowy spektakl. Bardzo niepozorne kwiaty pojawiają się w maju i czerwcu. Wyrastają naprzeciw liści w postaci gron długości od 8 do 12 cm, złożonych z drobnych, niepozornych, żółtozielonych kwiatów o 5 wystających pręcikach. Jako odmiana samopylna winorośl ma kwiaty obupłciowe, które zapylają się same. Aby powstało grono, mięsiste, kuliste jagody są połączone z osią grona za pomocą małych szypułek. Pąki kwiatowe przemarzają już w temperaturze -2 °C, jednak dość późne kwitnienie tej odmiany sprawia, że nie jest ona szczególnie narażona na wiosenne przymrozki. Ta mrozoodporna roślina znosi temperatury w pobliżu -20 °C, ale nie toleruje letniej wilgoci, sprzyjającej pojawianiu się plam na liściach i owocach (mączniak prawdziwy, mączniak rzekomy liści i gron). Odmianę tę można uprawiać w cieplejszych i chłodniejszych regionach, na stanowisku słonecznym i ciepłym, w glebie przepuszczalnej, głębokiej, nawet ubogiej, suchej i wapiennej.

Winorośl Solaris to plenna i silnie rosnąca odmiana, szybko wchodząca w owocowanie, około 2–3 roku, a optymalną plenność osiągająca po 7–8 latach. Należy jednak ograniczyć cięcie, aby jej nie osłabić. Aby owoce uzyskały piękne wybarwienie, można delikatnie przerzedzić liście. Zbiór, równomierny i obfity, rozciąga się na cały wrzesień, zależnie od regionu i przebiegu pogody. Owoce należy zbierać dopiero po osiągnięciu pełnej dojrzałości, ponieważ później już nie dojrzewają. Grona trzeba odcinać delikatnie, wraz z szypułką, za pomocą sekatora. Jeden egzemplarz może wydać od 20 do 30 kg owoców rocznie, zależnie od sposobu prowadzenia winorośli. Winogrona przechowują się tylko przez kilka dni w chłodnym miejscu lub w lodówce.

Jędrne, soczyste, słodkie i lekko kwaskowate winogrona odmiany ‘Solaris’ są wyśmienite do jedzenia na surowo. Doskonale nadają się również do przygotowania konfitur, galaretek i soków, a także clafoutis, ciast, flanów i babek. Można je dodawać do sałatek z innymi owocami oraz podawać do dań wytrawnych z drobiu (indyka, kurczaka, przepiórki, kaczki…). Wybornie komponują się z serami, endywią, orzechami, surową szynką i innymi produktami. Bogate w węglowodany (glukozę i fruktozę) w ilości od 16 do 18 g na 100 g, winogrona są owocami kalorycznymi (około 80 kcal/100 g). Zawierają witaminy z grupy B (B2, B6) i witaminę C, przeciwutleniacze fenolowe i błonnik, a także mangan, potas, wapń, magnez oraz znaczącą ilość żelaza, dzięki czemu winogrona korzystnie wpływają na zdrowie. Są zdrowym, naturalnym i smacznym owocem.

Oprócz walorów owocowych winorośl Solaris może być również wykorzystywana dekoracyjnie, gdy jest prowadzona przy altanie, pergoli lub murze. Aby cieszyć się winogronami stołowymi od sierpnia do października, warto połączyć ją z innymi odmianami, niektórymi wcześniejszymi, takimi jak Chasselat doré, Chasselat rosé, Roi des précoces, Centennial Seedless, Perlette, Madeleine Royal, lub późniejszymi, takimi jak Alphonse Lavallée, Centennial Seedless, Exalta, Muscat d'Alexandrie, Muscat de Hambourg, Sultanica bianca. Jednak dzięki różnorodności dostępnej w szerokiej gamie winorośli łatwo znaleźć odmianę najlepiej odpowiadającą własnym preferencjom.

Do bardziej miejskiej uprawy winorośl można z powodzeniem uprawiać w pojemniku na balkonie lub tarasie, prowadząc ją przy podporze na ciepłym stanowisku i regularnie przycinając. W takich warunkach winorośl będzie bardzo dekoracyjna.