Platan klonolistny Malburg

Platanus (x) acerifolia 'Malburg' to odmiana platana klonolistnego interesująca ze względu na elegancką, stosunkowo wąską i luźną koronę, lepiej przystosowaną do sadzenia w szpalerach. To drzewo liściaste, osiągające duże rozmiary, o pięknych dłoniastych liściach. Późno rozwija liście, które jesienią atrakcyjnie się przebarwiają, a jego pień pokrywa charakterystyczna kora złuszczająca się dużymi płatami. Rośnie szybko, jest mrozoodporne i dobrze znosi suszę letnią. Docenisz je za lekki cień, jaki zapewnia latem.

Platan klonolistny powstał w wyniku skrzyżowania platana zachodniego (Platanus occidentalis), pochodzącego z Ameryki Północnej, z platanem wschodnim (Platanus orientalis), rodzimym dla południowo-wschodniej Europy i zachodniej Azji. Do tego krzyżowania doszło w Hiszpanii, stąd druga nazwa Platanus x hispanica nadana temu drzewu, a także w Anglii około 1650 roku. Ten prawie bezpłodny mieszaniec wytwarza bardzo niewiele zdolnych do kiełkowania nasion i rozmnaża się głównie przez sadzonki. Żyje setki lat. Odmiana 'Malburg' została wyselekcjonowana w 1981 roku w Huissen w Holandii przez holenderską ministerialną służbę inspekcyjną.

Platan 'Malburg' osiąga około 25 m wysokości i 18 m szerokości korony, zależnie od warunków uprawy. Rośnie szybko. Wytwarza szeroki, smukły i mocny pień. Jego korona ma owalny kształt, jest szeroka i przewiewna, a podtrzymują ją silne konary. Charakterystyczna kora pęka na duże łuski, odsłaniając jasne fragmenty. Platan ten ma skórzaste i satynowe, dość jasnozielone liście, osiągające 20–25 cm szerokości, podzielone na 3 lub 7 spiczastych, słabo ząbkowanych klap. Jesienią stają się żółte, a następnie brązowe, po czym opadają. Rozkładają się bardzo trudno, dlatego często zmuszają ogrodników do długotrwałego grabienia. Wiosną młode pędy pokrywają jasnobrązowe włoski, które mogą podrażniać oczy, gardło i drogi oddechowe. Nietypowo wyglądające kwitnienie przypada na maj: kwiaty są zebrane w „pompony” zwisające na długiej szypułce. U platana kwiaty żeńskie i męskie są rozdzielone, ale występują na tym samym drzewie. Po zapyleniu przez wiatr kwiaty żeńskie tworzą maleńkie owoce zwane niełupkami, otoczone puchem. Te osobliwe owocostany w formie pomponów długo utrzymują się na gałązkach po opadnięciu liści.

Platan 'Malburg' jest bardzo mrozoodporny, łatwo przystosowuje się do każdej głębokiej gleby, także na zanieczyszczonych terenach miejskich i w bardzo suchych regionach, a także dobrze znosi cięcie, jeśli jest ono prawidłowo wykonywane. Wszystkie te cechy sprawiają, że jest doskonałym drzewem parkowym, dającym cień lub przeznaczonym do sadzenia w szpalerach. W zależności od odmiany platan może być w różnym stopniu atakowany przez kilka egzotycznych szkodników i chorób: dwa śmiertelne grzyby wywołujące chorobę o nazwie rak platana i czarną plamistość, a także pluskwiaka platana, owada wysysającego soki, uznawanego za prawdopodobnego wektora tych patogenów. Jak często bywa, epidemie te sprzyjają zagęszczenie roślin oraz masowo wykonywane i prowadzone bez szczególnych środków ostrożności cięcie. Platan pozostaje jednak niezwykle interesującą rośliną, która pod swoją osobliwą, przyjazną korą i na niej zapewnia schronienie całej mało znanej drobnej faunie.